865.783 αποχωρήσεις το καλοκαίρι του 2026 και κυριαρχία της μερικής απασχόλησης τον Σεπτέμβριο

Από τα στοιχεία του πληροφοριακού συστήματος ΕΡΓΑΝΗ για τις ροές μισθωτής απασχόλησης το καλοκαίρι και τον Σεπτέμβριο προκύπτει εικόνα εργατικού δυναμικού χαμηλού κόστους, ευέλικτου, αναλώσιμου και ανακυκλώσιμου.

Στο εννεάμηνο του 2026 το ισοζύγιο προσλήψεων και απολύσεων είναι θετικό, με 309.835 περισσότερες προσλήψεις. Σε σύγκριση με το εννεάμηνο του 2025, όταν η αντίστοιχη διαφορά ήταν 308.105, η επίδοση είναι οριακά βελτιωμένη και αποτυπώνει ανθεκτικότητα της αγοράς εργασίας.

Αντίθετα, το καλοκαίρι, περίοδο που παραδοσιακά ενισχύεται η εποχική απασχόληση στον τουρισμό, το ισοζύγιο έκλεισε αρνητικά, με απώλειες 28.689 θέσεων εργασίας. Στο τρίμηνο από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 2026 οι αποχωρήσεις και απολύσεις έφτασαν τις 865.783, έναντι 837.094 προσλήψεων.

Εξαίρεση αποτέλεσε ο Ιούνιος, όταν οι προσλήψεις ήταν οριακά περισσότερες από τις απολύσεις, κατά 4.000 άτομα. Από τα μέσα του καλοκαιριού ξεκινά η μείωση του προσωπικού.

Τον Ιούλιο καταγράφηκαν 298.185 αποχωρήσεις έναντι 284.390 προσλήψεων. Τον Αύγουστο οι αποχωρήσεις ανήλθαν σε 223.539 και οι προσλήψεις σε 204.457. Το ισοζύγιο του Αυγούστου ήταν αρνητικό. Στο οκτάμηνο η εικόνα ήταν θετική.

Οι αιτίες της θερινής μείωσης στις θέσεις απασχόλησης

Το αρνητικό ισοζύγιο απασχόλησης Ιουλίου και Αυγούστου δεν εμφανίζεται για πρώτη φορά. Μία ερμηνεία είναι ότι επιχειρήσεις καταλυμάτων και εστίασης, που προσλαμβάνουν προσωπικό πριν ανοίξει η σεζόν, προχωρούν το καλοκαίρι σε διορθωτικές κινήσεις αν κρίνουν ότι μπορούν να λειτουργήσουν με λιγότερα άτομα. Άλλη αιτία που διογκώνει τις απολύσεις και αποχωρήσεις προς το τέλος του καλοκαιριού είναι η λήξη εποχικών συμβάσεων ορισμένου χρόνου.

Ακόμη και αν συνυπολογιστούν τα παραπάνω, η σύγκριση με την περσινή θερινή σεζόν είναι αρνητική. Το 2026 οι απολύσεις και αποχωρήσεις ήταν 4.000 περισσότερες.

Μερική απασχόληση και ενδείξεις υποδηλωμένης εργασίας

Πάνω από τις μισές προσλήψεις του Αυγούστου, σε ποσοστό 52,55%, αφορούσαν ευέλικτες μορφές εργασίας. Η μερική απασχόληση αντιστοιχούσε στο 41,76% και η εκ περιτροπής στο 10,79%. Μετατράπηκαν επίσης 4.377 συμβάσεις από πλήρη απασχόληση σε μερική ή εκ περιτροπής.

Σε κλάδους όπως η εστίαση, ο τουρισμός, το λιανεμπόριο, η φύλαξη, η καθαριότητα, οι οδηγοί και οι διανομείς, η μερική απασχόληση είναι πολύ πιθανό να κρύβει υποδηλωμένη εργασία. Το φαινόμενο έχουν εντοπίσει και οι στοχευμένοι έλεγχοι της Επιθεώρησης Εργασίας για την αδήλωτη εργασία, όπως αναφέρεται σε σχετικές ανακοινώσεις.

Αντίστοιχα ευρήματα καταγράφει σχετική έρευνα του Συλλόγου Ιδιωτικών Υπαλλήλων «Η Ενότητα». Σε κλάδους με υψηλή παραβατικότητα, εργοδότες που χαρακτηρίζονται επιτήδειοι έχουν βρει τρόπους να παρακάμπτουν την ψηφιακή κάρτα εργασίας και να «κλέβουν» ασφαλιστικές εισφορές και υπερωριακές προσαυξήσεις. Ένα τέχνασμα είναι να βαφτίζουν τους εργαζομένους «υπεύθυνους», χωρίς ουσιαστικές αρμοδιότητες, μόνο και μόνο για να μην χρειάζεται να χτυπούν κάρτα. Σε άλλο, διαδεδομένο μοντέλο, οι εργαζόμενοι δεν χτυπούν καθόλου κάρτα και οι υπεύθυνοι βάρδιας τις συγκεντρώνουν και τις δηλώνουν όπως εκείνοι επιλέγουν.

Οι αναπληρωτές εκπαιδευτικοί κράτησαν θετικό τον Σεπτέμβριο

Τον Σεπτέμβριο το ισοζύγιο απασχόλησης ήταν οριακά θετικό, με 348.336 προσλήψεις και 342.655 αποχωρήσεις. Η πλάστιγγα έκλινε προς το θετικό κυρίως λόγω των προσλήψεων εκπαιδευτικών, με την έναρξη της σχολικής χρονιάς. Τον ίδιο μήνα έγιναν 67.465 αναγγελίες πρόσληψης εκπαιδευτικών και λιγότερες από 5.000 αποχωρήσεις ή απολύσεις, με το επάγγελμα να βρίσκεται στην κορυφή των ΚΑΔ με θετικό ισοζύγιο. Οι αναπληρωτές εκπαιδευτικοί του υπουργείου Παιδείας και μόνο, με συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, ξεπερνούσαν τους 36.000.

Θετικό ισοζύγιο προσλήψεων και απολύσεων εμφάνισαν επίσης οι κλάδοι της δημόσιας διοίκησης, της άμυνας και της υποχρεωτικής κοινωνικής ασφάλισης, οι δραστηριότητες κοινωνικής μέριμνας, η ανθρώπινη υγεία και οι αθλητικές και πολιτιστικές δραστηριότητες.

Στην εστίαση, αντίθετα, καταγράφηκε ρεκόρ απολύσεων και αποχωρήσεων, με 116.473 άτομα. Το ισοζύγιο διαμορφώθηκε αρνητικά, κατά 49.020 λιγότερες θέσεις εργασίας.

Στα καταλύματα οι απολύσεις ξεπέρασαν τις προσλήψεις κατά 22.136 θέσεις. Στους κλάδους με τα υψηλότερα αρνητικά ισοζύγια προσλήψεων και απολύσεων ακολουθούν το λιανεμπόριο, τα τρόφιμα και οι δραστηριότητες ενοικίασης και εκμίσθωσης.

Εργαζόμενοι με καθαρές αποδοχές 482 ευρώ

Τον Σεπτέμβριο η μερική και η εκ περιτροπής απασχόληση αντιστοιχούσε στο 53,5% των προσλήψεων, δηλαδή σε περίπου 186.294 άτομα. Άλλες 10.902 συμβάσεις πλήρους απασχόλησης μετατράπηκαν σε μερικής ή εκ περιτροπής. Όπως αναφέρει στην ανάλυσή του ο καθηγητής και εργατολόγος Αλέξης Μητρόπουλος, πρόεδρος της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους (ΕΝΥΠΕΚΚ), ο αριθμός είναι υπερδιπλάσιος από όλους τους προηγούμενους μήνες.

Ο καθηγητής σημειώνει ότι μόνο τον Σεπτέμβριο του 2026 με μερική και εκ περιτροπής απασχόληση εργάζονται συνολικά 197.196 άνθρωποι. Με μέσο μηνιαίο μισθό 482 ευρώ καθαρά καλούνται να ζήσουν αξιοπρεπώς, κάτι που, κατά τον ίδιο, γίνεται ανέφικτο αν είναι και οικογενειάρχες με παιδιά.

Ο πρόεδρος της ΕΝΥΠΕΚΚ προσθέτει ότι ο μεγάλος αριθμός απολύσεων, μαζί με τις χιλιάδες μετατροπές συμβάσεων από πλήρη σε μερική και σε εκ περιτροπής απασχόληση, είτε με τη συναίνεση του εργαζομένου είτε χωρίς αυτή, γεννά ανησυχία και ισχυρούς προβληματισμούς για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα.

Στην ανάλυση τονίζεται ακόμη ότι, πέρα από τον υψηλό πληθωρισμό σε βασικά είδη ανάγκης, όπως τρόφιμα, ένδυση και ενέργεια, και από τη στεγαστική κρίση, τα υψηλά ποσοστά μερικής και εκ περιτροπής εργασίας και οι μισθοί, από τους χαμηλότερους στην ΟΝΕ, δεν επιτρέπουν να γίνεται λόγος για βελτίωση της οικονομικής θέσης των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα ούτε για ανάπτυξη του κοινωνικού συνόλου. Ο καθηγητής κάνει λόγο για βίαιη φτωχοποίηση των εργατοϋπαλλήλων, την οποία περιγράφει ως σχέδιο βίαιης αναδιανομής του πλούτου σε βάρος της εργατικής τάξης της χώρας.

Η ΕΝΥΠΕΚΚ απευθύνει έκκληση στην κυβέρνηση να στηρίξει την πλήρη και ασφαλισμένη εργασία, ώστε να ανοίξει μεγαλύτερο πεδίο για μισθούς αξιοπρεπείς και επαρκείς για αξιοπρεπή διαβίωση.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow