Μαίνεται ο πόλεμος των πανεπιστημίων με τους εκδότες

Στο τελευταίο επεισόδιο του πολέμου για το εξωφρενικό κόστος των επιστημονικών επιθεωρήσεων, το Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας στη Γερμανία διέκοψε τις συνδρομές στον εκδοτικό γίγαντα Elsevier, o οποίος προσφέρει 2.500 τίτλους, ανάμεσά τους οι κορυφαίες επιθεωρήσεις Lancet και Cell καθώς και το βιβλίο ανατομίας Gray's Anatomy.

Όπως γνωστοποίησε το πανεπιστήμιο, οι διαπραγματεύσεις της διοίκησης με την ολλανδική Elsevier τερματίστηκαν εξαιτίας της άρνησης του εκδοτικού οίκου να μειώσει το κόστος των συνδρομών.

Το μέσο κόστος για τις επιθεωρήσεις της Elsevier φτάνει τα 3.400 ευρώ το χρόνο, ποσό τρεις φορές μεγαλύτερο εν συγκρίσει με τον δεύτερο ακριβότερο εκδότη. Επιπλέον, το κόστος των συνδρομών είχε αυξηθεί κατά 30% την τελευταία πενταετία.

Πολλά ακόμα πανεπιστήμια έχουν στραφεί τα τελευταία χρόνια κατά των εκδοτών, καθώς θεωρούν παράλογο να πληρώνουν τόσο μεγάλα ποσά για να έχουν πρόσβαση σε έρευνες που προέρχονται από τα ίδια τα ακαδημαϊκά ιδρύματα και συχνά χρηματοδοτούνται από τους φορολογούμενους.

Η συζήτηση για το θέμα έχει αναζωπυρωθεί και λόγω του σχετικά νέου μοντέλου της λεγόμενης ανοιχτής πρόσβασης, όπου οι επιθεωρήσεις προσφέρονται δωρεάν.


Nέα ώθηση στις επιθεωρήσεις ανοιχτής πρόσβασης
Απόφαση της ΕΕ αλλάζει το τοπίο στις επιστημονικές δημοσιεύσεις
Στήριξη και από τις ΗΠΑ στις επιστημονικές εκδόσεις ελεύθερης πρόσβασης

Όπως τονίζει ο δικτυακός τόπος του Science, μεγάλα ιδρύματα όπως το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια είχαν απειλήσει παλαιότερα να διακόψουν τις συνδρομές στην Elsevier και το Nature Publishing Group, ο οποίος εκδίδει το περιοδικό Nature.

Σε αυτά τα περιστατικά η διαμάχη τελικά επιλύθηκε με διαπραγματεύσεις των δύο πλευρών, δεν συνέβη όμως το ίδιο και με το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, το οποίο έκοψε το 2012 τις συνδρομές σε ακριβές εκδόσεις λόγω κόστους.

Το Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας δηλώνει τώρα ότι «το θέμα έχει τελειώσει», αν και δηλώνει ανοιχτό σε ενδεχόμενη χαμηλότερη προσφορά από την Elsevier.

Ούτως ή άλλως οι ερευνητές του πανεπιστημίου θα συνεχίσουν να έχουν πρόσβαση στο αρχείο της Elsevier που είχαν πληρώσει μέχρι σήμερα και θα μπορούν να αγοράζουν μεμονωμένα τις δημοσιεύσεις που τους ενδιαφέρουν.