Γιατί οι χιμπατζήδες έχουν μεγάλους όρχεις

Οι χιμπατζήδες θα μπορούσε να ζηλεύουν τον πολύ μεγάλου μεγέθους ανθρώπινο εγκέφαλο, όμως και οι άνθρωποι δεν μπορεί παρά να εντυπωσιάζονται από τους όρχεις των συγγενών τους.

Μέχρι και στους πιο προικισμένους άνδρες, οι όρχεις σπάνια ξεπερνούν τα 50 γραμμάρια. Στους χιμπατζήδες, όμως, συχνά φτάνουν τα 170. Και οι χιμπατζήδες δεν είναι το μόνο είδος που υπερτερεί -ακόμα και εν συγκρίσει με τα ποντίκια, οι ανθρώπινοι όρχεις είναι αναλογικά μικροί.

Από εξελικτική άποψη, η διαφορά ανάμεσα στον άνθρωπο και το χιμπατζή ή το ποντίκι πιστεύεται ότι οφείλεται στις διαφορετικές συνήθειες ζευγαρώματος.

Στα πολυγαμικά είδη, τα αρσενικά πρέπει να παράγουν περισσότερο σπέρμα για να καταφέρουν να ξεπεράσουν τον ανταγωνισμό και να γονιμοποιήσουν τη σύντροφο. Ο άνθρωπος είναι (πιο) μονογαμικός, όπως συμβαίνει και με το γορίλα, οπότε τα δύο αυτά είδη αρκούνται σε μικρότερα μεγέθη.

Ερευνητές στην Τουρκία και την Κίνα αναφέρουν τώρα ότι η διαφορά μεγέθους οφείλεται σε διαφορετική έκφραση των γονιδίων που ρυθμίζουν την ανάπτυξη του γεννητικού συστήματος. Εξετάζοντας τα σύνολο των μορίων RNA στα κύτταρα των όρχεων, διαπίστωσαν ότι στα πολυγαμικά είδη οι όρχεις συνεχίζουν να αναπτύσσονται για περισσότερο χρόνο μετά τη γέννηση, ενώ στον άνθρωπο η ανάπτυξή τους σταματά πιο νωρίς, και τερματίζει περίπου στα επίπεδα ενός έφηβου χιμπατζή.

Αυτό, περιέργως, δεν συνέβαινε πάντα. Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, στην πορεία της εξέλιξης οι αναπαραγωγικές συνήθειες των χιμπατζήδων πιστεύεται ότι έχουν αλλάξει τουλάχιστον έξι φορές. Επομένως το ίδιο πρέπει να έχει συμβεί με το μέγεθος των όρχεων.

Η μελέτη, την οποία υπογράφουν ερευνητές του Μεσανατολικού Τεχνικού Πανεπιστημίου στην Άγκυρα και της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών στη Σαγκάη, είναι διαθέσιμη στην υπηρεσία προδημοσίευσης bioRxiv.