Ποιον έχει πατέρα το πυθαγόρειο θεώρημα;

Ποιος επινόησε τον νόμο του Χαμπλ; Ηταν ο Πυθαγόρας ο πατέρας του θεωρήματος που φέρει το όνομά του; Και ποιος παρατήρησε πρώτος τον κομήτη του Χάλεϊ; Η απάντηση θα μπορούσε να σας φαίνεται προφανής, όμως δεν είναι. Η απότιση του φόρου τιμής στους μεγάλους επιστήμονες από τους συναδέλφους τους δεν φαίνεται να λειτουργεί με γνώμονα το ποιος πραγματικά ήταν ο «πρώτος διδάξας». Εδώ και περίπου τέσσερις δεκαετίες ο περίφημος «νόμος ονοματοδοσίας του Στίγκλερ» έχει αποφανθεί ότι «σε καμία επιστημονική ανακάλυψη δεν δίνεται το όνομα αυτού που την έχει ανακαλύψει αρχικά». Οσο και αν ακούγεται παράξενο, μέχρι σήμερα κανείς δεν τον έχει ακυρώσει. Ισως γιατί τελικά, όπως λέει ο ίδιος ο «εμπνευστής» του, στην επιστήμη – και όχι μόνο – εκείνο που μετράει δεν είναι η προτεραιότητα αλλά η χρονική συγκυρία και η ουσιαστική συνεισφορά.

Προτεραιότητα ουσίας

Ο «νόμος του Στίγκλερ» διατυπώθηκε το 1980 από τον Στίβεν Στίγκλερ, καθηγητή Στατιστικής στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο, σε μια επιστημονική δημοσίευση προς τιμήν του διάσημου κοινωνιολόγου Ρόμπερτ Μέρτον, ιδρυτή της κοινωνιολογίας της επιστήμης. «Ενα από τα πολλά που έκανε ο Μέρτον ήταν ότι παρατήρησε, πιο ξεκάθαρα από οποιονδήποτε άλλον στο παρελθόν, ότι στην επιστήμη υπάρχουν πολλές διαμάχες αναφορικά με την προτεραιότητα – ξέρετε, επιστήμονες που λένε αυτό το έκανα πρώτος εγώ και όχι ο τάδε» λέει ο κ. Στίγκλερ μιλώντας στο «Βήμα». «Το φαινόμενο παρατηρείται από πολύ παλιά, για παράδειγμα είναι πολύ γνωστή η διαμάχη του Νεύτωνα με τον Λάιμπνιτς αναφορικά με το ποιος ανακάλυψε πρώτος τον λογισμό. Αυτό σημαίνει, όπως τόνισε ο Μέρτον, ότι η προτεραιότητα είναι μια πολύ μεγάλη τιμή, κάτι για το οποίο αξίζει να παλέψει κάποιος, και δείχνει ότι υπάρχει στην επιστήμη ένα σύστημα ανταμοιβής το οποίο δεν σχετίζεται με τα χρήματα ή τα αξιώματα που θα μπορούσε να κατακτήσει κάποιος, αλλά με τη θέση που θα έχει στην Ιστορία».

Στο περίφημο άρθρο του «Προτεραιότητες στην επιστημονική αν...

Πηγή/Περισσότερα: in.gr

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow