Πρόσφατα δημοσιεύτηκε στο
Nature Communications
ένα ενδιαφέρον άρθρο που εξέθεσε τα αποτελέσματα μιας γονιδιακής μελέτης (GWAS, Genome-Wide Association Study) (βλέπετε εικόνα παρακάτω) η οποία συγκέντρωσε γενετικά δεδομένα από έναν πληθυσμό 300.486 ατόμων (ηλικίας 16 με 102 χρόνων) με ευρωπαϊκή καταγωγή από 57 επιμέρους έρευνες (στην οποία πήραν μέρος 181 ερευνητικά κέντρα).
Σκοπός της μελέτης ήταν η στατιστική συσχέτιση γνωσιακών και γενετικών δεδομένων (όπως αυτή καθορίζεται από 108 γονίδια που έχουν συσχετιστεί με αναπτυγμένη λειτουργία) με διάφορες μεταβλητές της υγείας, όπως η όραση, η υπέρταση και η μακροζωία. Ανάμεσα στα αποτελέσματα βρέθηκε γενετική συσχέτιση μεταξύ ανεπτυγμένης γνωσιακής λειτουργίας και (α) της χρήσης γυαλιών ή φακών επαφής (rg = 0.28, SE = 0.04) (β) της μυωπίας (rg = 0.32, SE = 0.03), ενώ επιπλέον παρατηρήθηκε αρνητική, αν και λιγότερο ισχυρή, συσχέτιση με την ύπαρξη της υπερμετρωπίας (rg = −0.21).
Η συγγραφική ομάδα βέβαια δήλωσε τις παραπάνω συσχετίσεις χωρίς καν να σχολιάσει τον μηχανισμό στον οποίο πιθανόν να οφείλονται αυτές.
Για λόγους εντυπωσιασμού και εμπορικότητας, όμως, τα εκλαϊκευμένα κείμενα που έκαναν την εμφάνισή τους τις επόμενες μέρες τόσο σε ελληνικά αλλά σε ξενόγλωσσα μέσα ενημέρωσης (ακόμα και στη Guardian) «χάθηκαν στη μετάφραση», χρησιμοποιώντας τα αποτελέσματα με τον τρόπο που βόλευε τη δημοσιότητα, χωρίς καν να μπούνε στη διαδικασία ελέγχου των συμπερασμάτων τους.
Έτσι έκαναν την εμφάνισή τους κείμενα με πηχιαίους τίτλους όπως:
«Όσοι φοράνε γυαλιά έχουν γενετική προδιάθεση να είναι πιο έξυπνοι»,
«Όσοι φοράνε γυαλιά είναι, όντως, πιο έξυπνοι»,
«Πιο έξυπνοι και πιο υγιείς όσοι φοράνε γυαλιά …!!»,
«Γιατί οι μύωπες είναι πιο έξυπνοι;»
Ο
Σωτήρης Πλαΐνης
* MSc, PhD, FBCLA, επιστημονικός συνεργάτης του Εργαστηρίου Οπτικής και Όρασης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, απαντά μέσω το...
Πηγή/Περισσότερα: in.gr


































