Στο 5,6% ο πληθωρισμός τον Οκτώβριο, προειδοποίηση για τους μισθούς από το Δημοσιονομικό Συμβούλιο

Νέα πίεση δέχονται τα νοικοκυριά στην Ελλάδα, καθώς ο πληθωρισμός επιταχύνεται και έφτασε το 5,6% σε ετήσια βάση τον Οκτώβριο, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat.

Τον περσινό Οκτώβριο ο πληθωρισμός βρισκόταν στο 1,6%. Οι τιμές, έτσι, ανέβηκαν το τελευταίο δωδεκάμηνο 3,5 φορές ταχύτερα από ό,τι στο αντίστοιχο δωδεκάμηνο του 2024-2025.

Είναι το υψηλότερο επίπεδο που καταγράφεται στην Ελλάδα από τον Φεβρουάριο του 2023, εν μέσω ενεργειακής κρίσης.

Στην ευρωζώνη ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 4%, ιστορικό υψηλό τριετίας. Με αυτά τα δεδομένα, μια νέα αύξηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ τον Δεκέμβριο γίνεται ολοένα πιθανότερη.

Η Ελλάδα ανεβαίνει στις χώρες της ευρωζώνης με τον υψηλότερο πληθωρισμό και μοιράζεται την τρίτη θέση με την Ιταλία. Ψηλότερα βρίσκονται μόνο η Λιθουανία και η Βουλγαρία, με 6,1% και 6% αντίστοιχα.

Η αντιπολίτευση σχολίασε τις ανακοινώσεις της Eurostat, υποστηρίζοντας ότι ανατρέπουν το κυβερνητικό αφήγημα περί εισαγόμενου πληθωρισμού. Το ΠΑΣΟΚ, με κοινή ανακοίνωση του κοινοβουλευτικού τομεάρχη Οικονομικών Πάρι Κουκουλόπουλου και του αντίστοιχου τομέα του κόμματος, καταλογίζει στην κυβέρνηση ανοχή στα ολιγοπώλια και άρνηση να σπάσει τα καρτέλ στην ενέργεια και στα βασικά αγαθά. Παράλληλα, ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛΑΣ Φραγκίσκος Κουτεντάκης κάνει λόγο για αποτυχία της κυβέρνησης να αντιμετωπίσει την ακρίβεια, η οποία, όπως αναφέρει, δεν μπορεί κάθε φορά να χαρακτηρίζεται «εισαγόμενη κρίση».

Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο για τη διάβρωση των μισθών

Την ίδια ημέρα με τα στοιχεία της Eurostat για τον πληθωρισμό δόθηκε στη δημοσιότητα η φθινοπωρινή έκθεση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου, που σε γενικές γραμμές κρατά ισορροπημένο τόνο. Στην ελληνική οικονομία αναγνωρίζει την πορεία ανάπτυξης, τη μείωση του χρέους προς το ΑΕΠ και τα πρωτογενή πλεονάσματα. Την ίδια στιγμή προειδοποιεί για τη χαμηλή παραγωγικότητα, το έλλειμμα στο ισοζύγιο συναλλαγών και τον κίνδυνο οι πληθωριστικές πιέσεις στην ενέργεια να εξελιχθούν σε γενικευμένο και επίμονο πληθωρισμό.

Στο ειδικό κεφάλαιο για τον πληθωρισμό, τους μισθούς και τα επιτόκια, η εικόνα γέρνει εις βάρος των μισθωτών.

Η έκθεση συνδέει την ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων κυρίως με την άνοδο των τιμών ενέργειας, χωρίς να την περιορίζει εκεί. Η παραμονή του δομικού πληθωρισμού σε υψηλά επίπεδα δείχνει ότι οι ανατιμήσεις έχουν επεκταθεί και σε άλλες κατηγορίες αγαθών και υπηρεσιών, πέρα από την ενέργεια και τα τρόφιμα.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο υψηλό κόστος στέγασης, στο οποίο περιλαμβάνεται και η ενέργεια, δηλαδή ηλεκτρισμός, φυσικό αέριο και άλλα καύσιμα. Η επιβάρυνση στο κόστος παραγωγής, σύμφωνα με την πρόβλεψη, ενδέχεται να προκαλέσει πρόσθετες αναταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Επισημαίνονται επίσης σοβαροί ανοδικοί κίνδυνοι για την πορεία του πληθωρισμού.

Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο σημειώνει ότι ο υψηλός πληθωρισμός του 2022-2023 διάβρωσε τους πραγματικούς μισθούς. Η τάση αντιστράφηκε εν μέρει το 2024, επέστρεψε όμως δυναμικά.

Άνοδος στους ονομαστικούς μισθούς, όχι στους πραγματικούς

Οι αυξήσεις των ονομαστικών μισθών δεν οδηγούν σε ανάλογη άνοδο των πραγματικών, οι οποίοι παραμένουν από τους χαμηλότερους στην ΕΕ, επισημαίνει η έκθεση.

Ενδεικτικά, το 2024 η πραγματική αμοιβή των εργαζομένων στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 3,6% και ξεπέρασε την αντίστοιχη αύξηση στην ευρωζώνη, που ήταν 2,1%. Το 2025 η σχέση αντιστράφηκε. Οι πραγματικές αμοιβές των εργαζομένων αυξήθηκαν μόλις κατά 0,1%, έναντι 1,8% στην ευρωζώνη. Για το 2026 προβλέπεται ότι ο χαμηλός ρυθμός αύξησης των πραγματικών αποδοχών στην Ελλάδα θα διατηρηθεί στο 0,1%, ενώ το 2027 αναμένεται μεγαλύτερη αύξηση, κατά 1,8%.

Δεύτερη χαμηλότερη θέση στην ΕΕ και στους ονομαστικούς μισθούς

Η υστέρηση των μισθολογικών αποδοχών στην Ελλάδα δεν περιορίζεται στους πραγματικούς μισθούς, αλλά αποτυπώνεται και στους ονομαστικούς σε σύγκριση με την υπόλοιπη ΕΕ, τονίζει η έκθεση της Ανεξάρτητης Αρχής. Με στοιχεία της Eurostat, η Ελλάδα κατατάσσεται στη δεύτερη χαμηλότερη θέση μεταξύ των κρατών-μελών ως προς τον μέσο ετήσιο ακαθάριστο ονομαστικό μισθό, προσαρμοσμένο σε ισοδύναμο πλήρους απασχόλησης. Η κατάταξη αυτή αναδεικνύει τη σημαντική απόκλιση των ονομαστικών μισθολογικών αποδοχών από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Η έκθεση αναγνωρίζει ότι η ενίσχυση των πραγματικών μισθών θα ήταν ωφέλιμη σε μικροοικονομικό επίπεδο, μέσω της στήριξης του βιοτικού επιπέδου των νοικοκυριών, και σε μακροοικονομικό επίπεδο, μέσω της τόνωσης της συνολικής ζήτησης. Βασική προϋπόθεση για να συμβεί αυτό θέτει τη διατήρηση των ρυθμών ανάπτυξης και την αύξηση της παραγωγικότητας, η οποία στην Ελλάδα παραμένει σε χαμηλά επίπεδα.

ΙΟΒΕ και Eurobank βλέπουν επιδείνωση

Άνοδο του πληθωρισμού και επιδείνωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης έως το τέλος του 2026 προβλέπει το ενημερωτικό σημείωμα της Eurobank «7 Ημέρες Οικονομία», που επίσης συνέπεσε με τις ανακοινώσεις της Eurostat.

Παρά τη θετική δυναμική στην ιδιωτική κατανάλωση το τρίτο τρίμηνο του 2026, οι ενδείξεις για το τέταρτο τρίμηνο δεν είναι ευνοϊκές, τονίζει.

Η Eurobank σημειώνει ότι τον Οκτώβριο, με την επίδραση της ανόδου στις τιμές της ενέργειας, ο ετήσιος πληθωρισμός στην Ελλάδα βάσει του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) επιταχύνθηκε για τρίτο διαδοχικό μήνα. Διαμορφώθηκε στο 5,6%, σε προκαταρκτική εκτίμηση, και είναι η υψηλότερη τιμή των τελευταίων 43 μηνών.

Γίνεται επίσης αναφορά στη σημαντική επιδείνωση του Δείκτη Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης, στις -48,9 μονάδες τον Οκτώβριο, από -41,6 μονάδες τον Σεπτέμβριο, όπως τον κατέγραψε το ΙΟΒΕ.

Αν οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν υψηλές, μαζί με το ήδη αρνητικό ποσοστό αποταμίευσης των ελληνικών νοικοκυριών, στο -3,9% του διαθέσιμου εισοδήματος το 2025, πριν ακόμη εκδηλωθεί η νέα ενεργειακή κρίση, ενδέχεται να επιβραδυνθεί ο ρυθμός αύξησης της ιδιωτικής κατανάλωσης και, συνακόλουθα, του ΑΕΠ, καταλήγει το ενημερωτικό σημείωμα «7 Ημέρες Οικονομία».

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow