Είμαστε όλοι θύματα του εξτρεμισμού, λέει ο ισραηλινός ηθοποιός Μενάσε Νόι
Ημερομηνία:
21/2/2015, 08:45 - Εμφανίσεις: 207
Συναντάω τον ισÏαηλινό ηθοποιό Μενάσε Îόι δίπλα σε μία αφημÎνη βαλίτσα στο λόμπι μεγάλου ξενοδοχείου της Αθήνας. «Εάν αυτή τη βαλίτσα την άφηνε κανείς Îτσι στο ΙσÏαήλ, θα ÎÏ„Ïεχαν όλοι να αποχωÏήσουν φωνάζοντας ότι Ï€Ïόκειται για εκÏηκτικό μηχανισμό» μου λÎει.
Η διαπίστωση αυτή δεν πεÏιÎχει ίχνος πικÏίας. Î Ïόκειται για μια απλή διαπίστωση της Ï€Ïαγματικότητας για ΙσÏαηλινοÏÏ‚ και Παλαιστίνιους.
Τον Ïωτάω για τη ζωή στο ΙσÏαήλ. Ο Μενάσε Îόι την πεÏιγÏάφει με ακÏίβεια την Îνταση. Ο ίδιος ελπίζει ότι θα υπάÏξει κάποια στιγμή που ΙσÏαηλινοί και Παλαιστίνιοι θα μποÏοÏν να συνυπάÏξουν.
Στη νÎα του ταινία, το ΔιαζÏγιο: Η Δίκη της Viviane Amsalem (Gett) εÏμηνεÏει τον δικηγόÏο μιας γυναίκας που Ï€Ïοσπαθεί εδώ και χÏόνια να πάÏει διαζÏγιο από τον σÏζυγό της. Η γυναίκα στÏÎφεται στο δικαστήÏιο των Ïαβίνων, ελπίζοντας να δικαιωθεί σε Îναν αγώνα που κÏατάει χÏόνια.
Ο Μενάσε Îόι που βÏÎθηκε Ï€Ïόσφατα στην Ελλάδα για την Ï€ÏεμιÎÏα της ταινίας στο ΊδÏυμα Μιχάλης Κακογιάννης στην Εβδομάδα ΙσÏÎ±Î·Î»Î¹Î½Î¿Ï ÎšÎ¹Î½Î·Î¼Î±Ï„Î¿Î³Ïάφου, μιλά και για τον αυστηÏÏŒ εβÏαϊκό νόμο που επικÏατεί στη χώÏα του και λÎει ότι στη σÏγχÏονη εποχή «είμαστε θÏματα του εξτÏεμισμοÏ: των εξτÏεμιστών μουσουλμάνων και του οÏθόδοξου Î¹Î¿Ï…Î´Î±ÏŠÏƒÎ¼Î¿Ï Ï€Î¿Ï… μας πηγαίνουν στο παÏελθόν».
Στην ταινία βλÎπουμε τις Ï€Ïοσπάθειες μιας γυναίκας να πάÏει διαζÏγιο και τα εμπόδια που συναντάει. Ποια είναι η κατάσταση στην Ï€Ïαγματικότητα;
Όπως στην ταινία. Φυσικά, η ταινία παÏουσιάζει μία δÏαματοποιημÎνη υπόθεση. Αλλά η Ï€Ïαγματικότητα είναι πεÏίπου Îτσι. ΥπάÏχουν πολλά Ï€Ïοβλήματα με τα διαζÏγια στο ΙσÏαήλ. Κι αυτό γιατί ο οÏθόδοξος θÏησκευτικός νόμος στο ΙσÏαήλ ελÎγχει ακόμα ζητήματα γάμου και διαζυγίου. Τα τελευταία 20 χÏόνια υπάÏχει Îνα κίνημα ανθÏώπων που δεν θÎλουν να παντÏεÏονται μÎσα στο θÏησκευτικό πλαίσιο, αλλά με πολιτικό γάμο. Όμως, στο ΙσÏαήλ δεν μποÏείς παντÏευτείς με πολιτικό γάμο. Κι Îτσι πολλά ζευγάÏια φεÏγουν, πηγαίνουν στην ΚÏÏ€Ïο και παντÏεÏονται και επιστÏÎφουν στο ΙσÏαήλ.
Και τι συμβαίνει με τα διαζÏγια;
Κατά το παÏελθόν, ο εβÏαϊκός νόμος ήταν Îτσι φτιαγμÎνος, ώστε να μÎνουν οι οικογÎνειες μαζί. Ο νόμος ÏŒÏιζε ότι δεν μποÏεί μια γυναίκα να πάÏει διαζÏγιο, μÎχÏι ο σÏζυγος να της δώσει το «Gett», την άδεια δηλαδή να χωÏίσει το ζευγάÏι. Οι γυναίκες γίνονται θÏματα σε Îναν ανδÏοκÏατοÏμενο κόσμο. Αυτό είναι το Ï€Ïόβλημα. ΥπάÏχουν πολλÎÏ‚ υποθÎσεις που ο σÏζυγος δεν επιτÏÎπει το διαζÏγιο. Τα τελευταία χÏόνια Îχουν γίνει Ï€Ïοσπάθειες να γίνει ο εβÏαϊκός νόμος πιο ανοιχτός. ΠλÎον Ï€ÏÎπει η γυναίκα να δώσει το «ila», τον λόγο δηλαδή που θÎλει να χωÏίσει. Ο ιουδαϊσμός δεν είναι σαν την καθολική θÏησκεία. Εάν μια γυναίκα δεν είναι ικανοποιημÎνη από τα χÏήματα που της δίνει ο σÏζυγός της, ή ακόμα και από την εÏωτική τους ζωή, αν σιχαίνεται την μυÏωδιά του, όλοι αυτοί είναι λόγοι για να πάÏει μία γυναίκα διαζÏγιο. Εάν η γυναίκα δώσει τον λόγο, τότε το δικαστήÏιο θα μποÏοÏσε να πιÎσει τον άνδÏα να συμφωνήσει με το διαζÏγιο. Έχω ακοÏσει και πεÏιπτώσεις όπου το δικαστήÏιο Îστειλε κάποιους να ξυλοκοπήσουν τον σÏζυγο, μÎχÏι αυτός να συμφωνήσει να δώσει διαζÏγιο στη σÏζυγό του.
Στην ταινία βλÎπουμε μία κάπως διαφοÏετική πεÏίπτωση.
ΑκÏιβώς. Στην ταινία η γυναίκα λÎει ότι δεν τη χτυπάει, απλά δεν θÎλει να ζήσει μαζί του, τον μισεί. Το δικαστήÏιο χÏειάζεται και κάποιον άλλο λόγο, δεν τον αποδÎχεται αυτόν.
ΠιστεÏετε ότι το σινεμά μποÏεί, ασκώντας κÏιτική στα κακώς κείμενα, να αλλάξει τα Ï€Ïάγματα;
Στο ΙσÏαήλ παÏευÏίσκονταν και παλαιότεÏα ταινίες που αμφισβητοÏσαν τον παÏαδοσιακό Ï„Ïόπο ζωής και Îδειχναν τη σÏγκÏουση με τη σÏγχÏονη ζωή. Αυτό Îχει συμβεί και σε άλλες χώÏες και στην Ελλάδα και στην ΕυÏώπη. Οι ταινίες αμφισβητοÏν τη μία και μοναδική εικόνα που παÏουσιάζει το καθεστώς. Στο ΙσÏαήλ Îχουν βγει τα τελευταία 20 χÏόνια ταινίες που θÎτουν το δάχτυλο επί τον Ï„Ïπον των ήλων.
Î ÏŽÏ‚ γίνονται αποδεκτÎÏ‚ αυτÎÏ‚ οι ταινίες;
Κοιτάξτε, εδώ υπάÏχει μία σÏγκÏουση ανάμεσα στον παÏαδοσιακό Ï„Ïόπο ζωής και αυτό που θÎλει ο κάθε άνθÏωπος. Ο άνθÏωπος λÎει ότι θÎλει να είναι ελεÏθεÏος και θÎλει να ζει με τον σÏγχÏονο Ï„Ïόπο ζωής. Αλλά για να γίνει αυτό Ï€ÏÎπει να ζεις στη χώÏα και το ίδιο το ΙσÏαήλ είναι διχασμÎνο ανάμεσα στο παÏελθόν και τις μοντÎÏνες αξίες, ανάμεσα στην τοπική και τη διεθνή νομοθεσία. Αυτόν τον διχασμό βλÎπουμε στις σÏγχÏονες ισÏαηλινÎÏ‚ ταινίες.
Ήταν Îνας δÏσκολος χÏόνος για τη ΜÎση Ανατολή. Î ÏŽÏ‚ είναι η ζωή στο ΙσÏαήλ το τελευταίο διάστημα;
Εγώ ζω στο Τελ Αβίβ. Μόνο όταν πηγαίνω στο εξωτεÏικό καταλαβαίνω πόσο Ï„Ïελή είναι η ζωή στο ΙσÏαήλ. ΣκÎφτομαι ότι αυτό είναι το φυσιολογικό, να αφήνει κανείς τη βαλίτσα του στο λόμπι ενός ξενοδοχείου και να μην συμβαίνει τίποτα. Καταλαβαίνω πόσο Ï„Ïελή είναι η ζωή στο ΙσÏαήλ από μια απόσταση. Όταν είμαι εκεί, όμως, μου φαίνεται φυσιολογικό. Όσοι ζοÏμε στο Τελ Αβίβ Îχουμε συνηθίσει την αστυνομική παÏουσία: σε κάθε καφÎ, εστιατόÏιο, ξενοδοχείο υπάÏχει φÏλακας. Όταν πας να μπεις, σε Ïωτάει εάν Îχεις όπλο και πεÏνάς από Îλεγχο. Για εμάς είναι φυσιολογικό. Αυτή η Îντονη ζωή είναι η ζωή που ζοÏμε. Δεν είμαστε χαλαÏοί. ΣυνÎχεια είμαστε Ï€Ïοσεκτικοί.
ΠιστεÏετε ότι μποÏεί στο μÎλλον να υπάÏξει λÏση στο Μεσανατολικό;
Îαι, φυσικά. Είμαι αισιόδοξος ότι ΙσÏαηλινοί και Παλαιστίνιοι θα βÏουν τη λÏση να ζήσουν μαζί. Εγώ συνεÏγάζομαι με παλαιστίνιους καλλιτÎχνες και ηθοποιοÏÏ‚. Σιγά - σιγά γινόμαστε σαν αυτοÏÏ‚ και αυτοί γίνονται σαν εμάς. Δεν πεÏιμÎνω να γίνουν ΙσÏαηλινοί και αυτοί δεν θÎλουν να γίνω εγώ Παλαιστίνιος. Αλλά συνυπάÏχουμε και υπάÏχουν πολλÎÏ‚ συνεÏγασίες. Αυτή θα είναι η λÏση: να κατανοήσουν οι δÏο λαοί ότι χÏειάζονται ο Îνας τον άλλο, όχι να αÏνοÏνται ο Îνας τον άλλο. ΧÏειάζεται χÏόνος. Είμαστε θÏματα του εξτÏεμισμοÏ: των εξτÏεμιστών μουσουλμάνων και του οÏθόδοξου Î¹Î¿Ï…Î´Î±ÏŠÏƒÎ¼Î¿Ï Ï€Î¿Ï… μας πηγαίνουν στο παÏελθόν.
Είναι δÏσκολο να κάνει κανείς ταινίες στο ΙσÏαήλ;
Είναι δÏσκολο, κυÏίως λόγω Ï€ÏοϋπολογισμοÏ. Τα τελευταία 20 χÏόνια υπάÏχουν πολλÎÏ‚ σχολÎÏ‚ τηλεόÏασης και κινηματογÏάφου. ΥπάÏχουν πολλοί φοιτητÎÏ‚ που επιλÎγουν να σπουδάσουν κινηματογÏάφο. ΠαÏάλληλα ζοÏμε την ÎκÏηξη της τηλεοπτικής αγοÏάς. ΥπάÏχουν πολλοί που ζουν από τη βιομηχανία του σινεμά. Το ΙσÏαήλ είναι μία Ï€Î¿Î»Ï Î¼Î¹ÎºÏή αγοÏά. Το Ï€Ïόβλημα είναι πώς να χÏηματοδοτηθοÏν όλες οι καλÎÏ‚ ιδÎες. Οι πεÏισσότεÏοι νÎοι -σκηνοθÎτες, ηθοποιοί- ονειÏεÏονται το Χόλιγουντ.
Εσείς σκεφτήκατε να δουλÎψετε ποτΠστο Χόλιγουντ;
Îομίζω ότι όποιος ηθοποιός άλλης χώÏας πάει στο Χόλιγουντ χάνει κάτι. Î Ïοσωπικά θαÏμαζα πάντα τους ευÏωπαίους ηθοποιοÏÏ‚: τον ΜαÏτσÎλο ΜαστÏογιάνι, τον ΖεÏÎ¬Ï ÎτεπαÏτιÎ, τον Μάικλ ΚÎιν. Τους παÏατηÏοÏσα και από αυτοÏÏ‚ κάτι κÎÏδιζα. Αυτό δεν σημαίνει ότι εάν κάποιος στο Χόλιγουντ με ÎπαιÏνε τηλÎφωνο, θα τον απÎÏÏιπτα (γÎλια). ΞÎÏω ότι Ï€Ïόκειται για φαντασίωση. Πολλοί φίλοι μου που Îχουν πάει στο Χόλιγουντ παίζουν συγκεκÏιμÎνους Ïόλους, μόνο ανθÏώπους από τη ΜÎση Ανατολή.
Τι πεÏιλαμβάνουν τα επόμενα σχÎδιά σας;
Ανεβάζω Îνα θεατÏικό στο ΙσÏαήλ και θα παίξω και σε μία μικÏÎ¿Ï Î¼Î®ÎºÎ¿Ï…Ï‚ ταινία. Έχω συναντηθεί και με Îναν Îλληνα σκηνοθÎτη, οπότε θα μποÏοÏσε να κάνω και μία δουλειά στην Ελλάδα.
* Η ταινία «ΔιαζÏγιο: Η Δίκη της Viviane Amsalem» υπήÏξε υποψήφια για ΧÏυσή ΣφαίÏα και Ï€Ïοβάλλεται ήδη στις κινηματογÏαφικÎÏ‚ αίθουσες.
Αγγελική Στελλάκη
|
|
|