17o ΦΝΘ: Η ιστορία ενός συγκλονιστικού ντοκουμέντου για το Ολοκαύτωμα
Ημερομηνία:
18/3/2015, 12:24 - Εμφανίσεις: 61
To 1945, μία ομάδα βÏετανών κινηματογÏαφιστών πήγε στη ΓεÏμανία για να καταγÏάψει τη φÏίκη που συνάντησαν οι δυνάμεις των συμμάχων όταν εισήλθαν στα στÏατόπεδα συγκÎντÏωσης. Την σκηνοθεσία επÎβλεπε ο ΆλφÏεντ Χίτσκοκ. Το ντοκιμαντÎÏ Î¸ÎµÏ‰Ïήθηκε Ï€Î¿Î»Ï ÏƒÎºÎ»Î·ÏÏŒ για να Ï€Ïοβληθεί και θα ÎÏ€Ïεπε να πεÏάσουν 70 χÏόνια μÎχÏι να τελικά να δει το φως της δημοσιότητας. Το «Θα Î Îσει η ÎÏχτα» του ΑντÏÎ Î£Î¯Î½Î³ÎºÎµÏ Î±Ï†Î·Î³ÎµÎ¯Ï„Î±Î¹ αυτή την ιστοÏία.
Το ντοκιμαντÎÏ Â«Î˜Î± Î Îσει η ÎÏχτα» που Ï€Ïοβλήθηκε στο 17ο Φεστιβάλ ÎτοκιμαντÎÏ Î˜ÎµÏƒÏƒÎ±Î»Î¿Î½Î¯ÎºÎ·Ï‚, ξεκινά με τις βÏετανικÎÏ‚ δυνάμεις να φτάνουν στο στÏατόπεδο συγκÎντÏωσης ΜπÎÏγκεν - ΜπÎλσεν. Το τοπίο είναι ειδυλλιακό, αλλά η μυÏωδιά όσο πλησιάζει κανείς στο στÏατόπεδο είναι φÏικτή. Ακόμα πιο φÏικτό το θÎαμα μÎσα στο στÏατόπεδο. Τα πτώματα ήταν άλλα στοιβαγμÎνα και άλλα καμÎνα, οι ζωντανοί Îμοιαζαν και αυτοί μισοπεθαμÎνοι.
ΕπÏόκειτο για μία Ï€Ïαγματική κόλαση. Όσο οι ΑμεÏικάνοι, οι Î’Ïετανοί και οι στÏατιώτες της Σοβιετικής Ένωσης απελευθÎÏωναν στÏατόπεδα σε διάφοÏες πεÏιοχÎÏ‚ της ΕυÏώπης, το παζλ της φÏίκης συμπληÏωνόταν.
Τότε ο Σίντνεϊ ΜπÎÏνσταϊν που εÏγαζόταν για το βÏετανικό υπουÏγείο ΠληÏοφοÏιών ανÎλαβε να δημιουÏγήσει Îνα ντοκιμαντÎÏ Ï€Î¿Ï… θα παÏουσίαζε τις αποδείξεις του εγκλήματος που είχαν διαπÏάξει οι Îαζί.
Η ομάδα του ΜπÎÏνσταϊν αποτελείτο από τους καλÏτεÏους: ανάμεσά τους ο ΡίτσαÏντ ΚÏόσμαν -μετÎπειτα υπουÏγός με τους ΕÏγατικοÏÏ‚- ÎγÏαψε το σενάÏιο και ο ΆλφÏεντ Χίτσκοκ, που ήδη Îκανε καÏιÎÏα στο Χόλιγουντ ανÎλαβε τη σκηνοθεσία.
Η ομάδα συγκÎντÏωνε τα πλάνα που Ï„ÏαβοÏσαν οι βÏετανοί, αμεÏικανοί και σοβιετικοί εικονολήπτες, εικόνες Ï„ÏομακτικÎÏ‚ από τα στÏατόπεδα του Άουσβιτς, του Îταχάου, του ΜποÏχενβαλντ.
Δεν είναι ξεκάθαÏος ο λόγος για τον οποίο τελικά το ντοκιμαντÎÏ Î´ÎµÎ½ Ï€Ïοβλήθηκε ποτÎ. Από τη μία, οι εβÏαίοι Ï€Ïώην κÏατοÏμενοι επιθυμοÏσαν να μεταβοÏν στην Παλαιστίνη -υπό βÏετανική διοίκηση τότε- και να ιδÏÏσουν το δικό τους κÏάτος. Οι Î’Ïετανοί φαίνεται ότι δεν ήταν Ï€Î¿Î»Ï Î¸ÎµÏ„Î¹ÎºÎ¿Î¯ σπιθανότητα και φοβήθηκαν ότι το ντοκιμαντÎÏ Î¸Î± Ï€ÏοκαλÎσει κÏμα συμπάθειας για τους εβÏαίους και Ï€Ïοβλήματα για τους ίδιους.
Από την άλλη, οι σÏμμαχοι επιθυμοÏσαν την ανοικοδόμηση της ΓεÏμανίας και στην Ï€Ïοσπάθεια αυτή, η βοήθεια των ΓεÏμανών θεωÏείτο κÏίσιμης σημασίας. ΕκτιμοÏσαν, λοιπόν, ότι δεν ήταν η κατάλληλη στιγμή για να Ï€Ïοβληθεί Îνα ντοκιμαντÎÏ Ï€Î¿Ï… θα στοχοποιοÏσε τους ΓεÏμανοÏÏ‚.
Το ντοκιμαντÎÏ Îμεινε στα συÏτάÏια για 70 χÏόνια και μόνο Ï€Ïόσφατα το ΑυτοκÏατοÏικό Πολεμικό Μουσείο στη Î’Ïετανία ανακοίνωσε ότι σκοπεÏει να το Ï€Ïοβάλλει ολοκληÏωμÎνο. Μια ημιτελής εκδοχή του είχε Ï€Ïοβληθεί το 1984 στο Φεστιβάλ ΚινηματογÏάφου του ΒεÏολίνου με τίτλο «Μνήμες των ΣτÏατοπÎδων».
Όπως μας λÎει το «Θα Î Îσει η ÎÏχτα», οι εικόνες της ταινίας που δεν ολοκληÏώθηκε είχαν Îναν ακόμα Ïόλο να παίξουν. ΥπήÏξαν πολÏτιμα στοιχεία στις δίκες των διοικητών των στÏατοπÎδων στη ÎÏ…ÏεμβÎÏγη και στο ΛίνενμπουÏγκ.
Πάντως, οι ΑμεÏικάνοι ήθελαν να φτιάξουν μια μικÏότεÏη εκδοχή Î±Ï…Ï„Î¿Ï Ï„Î¿Ï… ντοκιμαντÎÏ ÎºÎ±Î¹ να την Ï€Ïοβάλλουν στη ΓεÏμανία. ΒλÎποντας την απÏοθυμία των Î’Ïετανών να ολοκληÏώσουν το ντοκιμαντÎÏ, ζήτησαν από τον σκηνοθÎτη Μπίλι ÎŸÏ…Î¬Î¹Î»Î½Ï„ÎµÏ Î½Î± χÏησιμοποιήσει τα πλάνα που είχαν Ï„Ïαβήξει οι αμεÏικανοί εικονολήπτες για να φτιάξει το δικό του ντοκιμαντÎÏ. Το αποτÎλεσμα ήταν μία ταινία που είχε ως στόχο να κατηγοÏήσει τους ΓεÏμανοÏÏ‚ για τα εγκλήματά τους. Σε αντίθεση, το ντοκιμαντÎÏ Ï„Î¿Ï… ΜπεÏνστάιν θα ήταν Îνας «συναγεÏμός» Ï€Ïος όλη την ανθÏωπότητα, μια Ï€Ïοσπάθεια καταγÏαφής της αλήθειας, ώστε να μην επαναληφθεί αυτό το φÏικτό Îγκλημα.
«Εάν ο κόσμος δεν μάθει τα μαθήματα που διδάσκουν αυτÎÏ‚ οι εικόνες, θα Ï€Îσει η νÏχτα. Αλλά, με τη χάÏη του ΘεοÏ, εμείς που ζήσαμε, θα μάθουμε». Με αυτÎÏ‚ τις λÎξεις τελειώνει η λυÏική αφήγηση του ΚÏόσμαν. Και παÏόλο που η Ï€Ïαγματικότητα των πολÎμων σε ολόκληÏο τον πλανήτη μοιάζει καθημεÏινά να τον διαψεÏδει, υπάÏχει ακόμα ελπίδα σε αυτÎÏ‚ τις εικόνες. Ελπίδα ότι η φÏίκη θα μποÏοÏσε να αποτελÎσει Ï€Ïοειδοποιητικό «καμπανάκι» για το μÎλλον.
* Το ντοκιμαντÎÏ Â«Î˜Î± Î Îσει η ÎÏχτα» Ï€Ïοβάλλεται ξανά την ΚυÏιακή 22 ΜαÏτίου στο 17ο ΦÎΘ.
Αποστολή: Αγγελική Στελλάκη
|
|
|