Προθέσεις, συστατικό στοιχείο της γλώσσας μας (Μέρος Ε’)

με Σύνταξη: ονοματικές φράσεις σε αιτιατική, ισχυροί τύποι προσωπικών αντωνυμιών, ουσιαστικοποιημένες προτάσεις.

Κύριες σημασίες: συνοδεία, όργανο, περιεχόμενο, τρόπος, μέσο μεταφοράς, ομοιότητα, χρόνος (προσδιορισμός χρονικού σημείου), αιτία, αντίθεση, σχέση μέρους και όλου, σχέση κτήτορα και κτήματος.

Παραδείγματα: «Δεν είχε την επιθυμία να έρθει στο σπίτι με εσένα», «Μην παιδεύεσαι, άνοιξε την μπίρα με το ανοιχτήρι», «Αγόρασα δύο μπουκάλια με νερό», «Είμαι βέβαιος ότι θα ανταποκριθεί με μεγάλη χαρά στην πρόσκλησή μας», «Δε συνηθίζω να πηγαίνω στη δουλειά μου με το λεωφορείο», «Ο αδελφός σου μοιάζει πολύ με τη μητέρα σας», «Προτείνω να ξεκινήσουμε το ταξίδι μας νωρίς το πρωί, με την ανατολή του ήλιου», «Πραγματικά συγκινήθηκα με τη συμπεριφορά σου», «Ο σύζυγός μου έχει τσακωθεί με τους δικούς του», «Το σπίτι με τα μπλε πορτοπαράθυρα», «Επιχειρηματίας με αμύθητη περιουσία», «Με το να έχεις άγχος δεν κερδίζεις τίποτε».

Στερεότυπες εκφράσεις: με καλό μάτι, με λίγα λόγια, με την καρδιά μου, με το στανιό, με χίλια βάσανα, πρόσωπο με πρόσωπο, στήθος με στήθος, χέρι με χέρι.

*Η πρόθεση με χρησιμοποιείται για το σχηματισμό σύνθετων προθέσεων (π.χ., σύμφωνα με, σε συνάρτηση με), καθώς και για την εισαγωγή του συμπληρώματος ρημάτων, ουσιαστικών και επιθέτων που δηλώνουν σχέση ή επικοινωνία (π.χ., επικοινωνώ με, συγκρίνω με, σχετίζομαι με, συζητώ με, συμφωνώ με, διαφωνώ με, ανάλογος με, αντιστοιχία με, ισοδύναμος με, σύγκριση με, σχετικός με, επικοινωνία με).

μετά Σύνταξη: ονοματικές φράσεις σε γενική και αιτιατική, ισχυροί τύποι προσωπικών αντωνυμιών (σε συνδυασμό με την πρόθεση από).

Κύριες σημασίες: χρόνος (υστερόχρονο), ακολουθία στο χώρο, τρόπος, συνοδεία.

Παραδείγματα: «Μας επισκέφθηκε μετά τις 9 το πρωί», «Το υποκατάστημα είναι αμέσως μετά τη διασταύρωση», «Δήλωσε ότι θα προσφέρει τη βοήθειά του μετά χαράς», «Παρέστη στη δεξίωση μετά του συζύγου της», «Νομίζω ότι τερμάτισε μετά από εμένα».

Στερεότυπες εκφράσεις: μετ’ εμποδίων, μετά βδελυγμίας, μετά βίας, μετά συγχωρήσεως, μετά τιμής,...

Πηγή/Περισσότερα: in.gr