Σχέδιο κατασκόπων βαθιάς κάλυψης φέρνει το Πεντάγωνο σε σύγκρουση με τη CIA

Σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα της Washington Post, το Πεντάγωνο προτίθεται να συγκροτήσει ισχυρότερο πρόγραμμα κατασκοπείας βαθιάς κάλυψης (deep-cover). Στόχος είναι η διεξαγωγή οικονομικού πολέμου εναντίον της Κίνας και άλλων ανταγωνιστών των ΗΠΑ.

Στο νέο και πιο προωθημένο πρόγραμμα, Αμερικανοί πράκτορες θα κινούνται κρυφά ως στελέχη επιχειρήσεων ή ως προσωπικό του ιδιωτικού τομέα, χωρίς καμία φανερή σχέση με την αμερικανική κυβέρνηση. Προορίζεται να λειτουργήσει ως το απόρρητο σκέλος της ευρύτερης εκστρατείας οικονομικού πολέμου του Πενταγώνου.

Επικεφαλής για τους λεγόμενους αξιωματούχους ανεπίσημης κάλυψης (NOC, nonofficial cover officers) είναι ο Τομ Ράκουσαν (Tom Rakusan). Πρόκειται για βετεράνο με 39 χρόνια υπηρεσίας στη CIA, ο οποίος σήμερα είναι ανώτερος σύμβουλος του υφυπουργού Άμυνας Στιβ Φάινμπεργκ. Ο Ράκουσαν αποχώρησε από τη CIA το 2021. Το 2017 είχε αναδειχθεί αναπληρωτής διευθυντής επιχειρήσεων, θέση που τον καθιστούσε τον κορυφαίο διευθυντή κατασκόπων της Υπηρεσίας, και είχε διευθύνει την απάντηση της CIA στην εκστρατεία ρωσικής παρέμβασης στις προεδρικές εκλογές του 2016.

Κίνδυνοι χωρίς διπλωματική ασυλία και οικονομική στρατηγική

Οι επιχειρήσεις με ανεπίσημη κάλυψη θεωρούνται εξαιρετικά επικίνδυνες. Οι πράκτορες του προγράμματος δεν εργάζονται μέσα από αμερικανικές πρεσβείες ούτε από άλλες επίσημες κυβερνητικές εγκαταστάσεις. Αν συλληφθούν, δεν έχουν τη δυνατότητα να επικαλεστούν διπλωματική ασυλία.

Για την πρωτοβουλία, που προς το παρόν παραμένει σε στάδιο σχεδιασμού, έχουν στρατολογηθεί ειδικοί από διάφορους κλάδους του Πενταγώνου καθώς και συνταξιούχοι αξιωματούχοι της CIA. Αδιευκρίνιστο παραμένει το ακριβές σημείο διοικητικής ένταξης μέσα στο αχανές υπουργείο Άμυνας. Ενδέχεται να λειτουργήσει είτε ως ολότελα νέα και ανεξάρτητη μονάδα βαθιάς κάλυψης είτε ως επέκταση των υφιστάμενων μυστικών ικανοτήτων του Πενταγώνου στη συλλογή ανθρώπινων πληροφοριών.

Από την πλευρά του, το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας διέψευσε τη δημιουργία του προγράμματος. Ο αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου έκανε λόγο για «εξολοκλήρου αναληθείς πληροφορίες». Πάντως, η γραμμή που ακολουθείται είναι σαφής. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ενσωματώσει τον οικονομικό πόλεμο ως κεντρικό μέσο εξωτερικής πολιτικής. Έχει επιβάλει δασμούς, έχει ελέγξει τις εξαγωγές, έχει επενδύσει σε κρίσιμους πόρους και τεχνολογίες και έχει τοποθετήσει την οικονομική κατασκοπεία στην κορυφή των προτεραιοτήτων της.

Τον Σεπτέμβριο ο αναπληρωτής διευθυντής της CIA, Μάικλ Έλις, είχε δηλώσει ότι οι ΗΠΑ επεκτείνουν την κατασκοπεία τους κατά της Κίνας. Στο στόχαστρο μπαίνουν κινεζικές εταιρείες σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η βιοτεχνολογία και οι προηγμένοι ημιαγωγοί.

Αντιπαράθεση αρμοδιοτήτων Πενταγώνου και CIA

Δεν υπήρξε, πάντως, καθολικός ενθουσιασμός για την πρωτοβουλία. Πρώην ανώτερος αξιωματούχος της CIA αποκάλυψε στην Washington Post ότι «ο Ράκουσαν απλώς θέλει να φτιάξει τη δική του CIA κάτω στο Πεντάγωνο». Η αντίδραση στο Λάνγκλεϊ, όπου εδρεύει η CIA, ήταν ψυχρή. Η Υπηρεσία αντιδρά κατά κανόνα όταν άλλες υπηρεσίες επιχειρούν να εισέλθουν στο πεδίο της συλλογής ανθρώπινων πληροφοριών.

Η προσπάθεια ενίσχυσης των δυνατοτήτων του Πενταγώνου συμπίπτει με περίοδο κάμψης του αντίστοιχου προγράμματος της CIA. Εσωτερική έκθεση αναφέρει πως σχεδόν το 75% όλων των πρακτόρων βαθιάς κάλυψης της CIA θα συνταξιοδοτηθεί έως τα μέσα της δεκαετίας του 2020. Δεν έχει εκπαιδευτεί επαρκής αριθμός νέων πρακτόρων ώστε να τους διαδεχθεί.

Το Πεντάγωνο διαθέτει και το δικό του ιστορικό αποτυχιών σε επιχειρήσεις βαθιάς κάλυψης. Σε περιστατικό στην Αφρική μετά την 11η Σεπτεμβρίου, πράκτορες που εμφανίζονταν ως υπάλληλοι εταιρείας εξόρυξης παραλίγο να αποκαλυφθούν. Όταν βρέθηκαν απέναντι σε πραγματικούς γεωλόγους και μηχανικούς, δεν διέθεταν καμία γνώση γύρω από το αντικείμενο που έπρεπε να καλύπτουν.

Θολό νομικό καθεστώς και μετατόπιση ισχύος

Θολό παραμένει το νομικό πλαίσιο εντός του οποίου θα μπορούσε να λειτουργήσει το νέο πρόγραμμα. Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, όπως η CIA, κινούνται βάσει των εξουσιοδοτήσεων του Title 50. Αυτές ρυθμίζουν την ικανότητά τους να συλλέγουν πληροφορίες και να διεξάγουν μυστικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό. Οι στρατιωτικές εξουσιοδοτήσεις του Title 10 επιτρέπουν την «Προετοιμασία Πληροφοριών του Πεδίου Μάχης», την οποία το Πεντάγωνο ερμηνεύει με ευρεία έννοια ώστε να περιλαμβάνει πλήθος κατασκοπευτικών δραστηριοτήτων.

Η απόπειρα καθρεφτίζει τη μεταβολή των ισορροπιών ισχύος στο εσωτερικό της κυβέρνησης Τραμπ. Ένα αναβαθμισμένο Πεντάγωνο επιδιώκει προϋπολογισμό ρεκόρ ύψους 1,5 τρισεκατομμυρίου δολαρίων. Αντίθετα, μολονότι ο διευθυντής της CIA έχει υποσχεθεί δυναμικότερη προσέγγιση στη στρατολόγηση ανθρώπινων πηγών, αρκετοί πρώην αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Υπηρεσία παραμένει επιφυλακτική στην ανάληψη επιθετικών επιχειρήσεων κατασκοπείας. Έτσι μένει χώρος ώστε το Πεντάγωνο να αναλάβει το ρίσκο. «Το Πεντάγωνο έχει πολλά χρήματα, πολλές αρμοδιότητες και πολλές δυνατότητες», κατέληξε πρώην αξιωματούχος της CIA. «Και ο Θεός να τους ευλογεί».

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow